Hoe nep-nieuws de geschiedenis heeft veranderd

“Nep-nieuws”: de term beheerst sinds enkele maanden onze media. Sinds de Amerikaanse presidentsverkiezingen van afgelopen november en de onverwachte overwinning van Donald Trump is er een groeiende aandacht voor de invloed van foutieve nieuwsberichten. De Amerikaanse krant The Washington Post gaat zelfs zover om te stellen dat nep-nieuws Trump in het Witte Huis heeft geholpen. Zijn stemmers waren niet geïnteresseerd in feitelijke waarheden, maar hoorden graag hun eigen versie van de werkelijkheid. Columnist Bas Heijne noemde het ‘de politiek van de omgekeerde wereld’, waarin de feiten volledig ondergeschikt zijn gemaakt aan de emotie. Helaas is dit niet de eerste keer in de geschiedenis dat…

Lees meer

Van engeltjes tot reuzenkat: Europa’s alternatieven voor de kerstman

In de decembermaand maken we elkaar graag blij met cadeautjes. Echter, het bestaan van zowel Sinterklaas als de kerstman laat zien dat de meningen nogal verschillen over welk folkloristisch figuur deze cadeautjes ieder jaar toch langs komt brengen. In de meeste landen ter wereld is het verhaal van de kerstman zeer populair, maar zoals in een eerder artikel uitgelegd is dat voornamelijk te wijten aan de veramerikanisering van het naoorlogse Europa. Er zijn door hele de westerse wereld nog volop alternatieven te vinden voor deze vrolijke oude man op zijn arrenslee. Sint Nicolaas en zijn knecht De meest voor de hand liggende…

Lees meer

De Advent: een christelijke feestje met heidense slingers?

Kennen jullie dat nog van vroeger toen je een kind was: een adventskalender? In de vier weken voor kerst, snoepte je iedere dag een chocolaatje weg dat verstopt zat achter een van de luikjes, zonder al te veel stil te staan bij de betekenis hierachter. Nu kennen sommigen onder ons wel nog het gebruik van de adventskrans en de vier kaarsen die we aansteken in de weken voor kerst, maar wat is nu de achterliggende gedachte achter de Advent? Wisselende data In de christelijke liturgie is de Advent een voorbereidingsperiode voorafgaande aan de kerst. De naam komt ook van het Latijnse…

Lees meer

Ex Voto: crowdfunding in de 19e-eeuwse kerk

Crowdfunding is helemaal hot en happening momenteel. Websites zoals Kickstarter hebben in de afgelopen vijf jaar meer dan 2 miljard euro opgehaald voor uiteenlopende creatieve projecten. Muziek, films, spellen en technologische snufjes zijn allemaal financieel ondersteund door een enthousiast publiek, dat goud zag in prille concepten. Maar crowdfunding is niet alleen iets van deze tijd. 150 jaar geleden werd het ook al gedaan in het Limburgse stadje Sittard. Toevluchtsoord Het katholieke zuiden van ons land vormde lange tijd een bedevaartsoord voor religieuze vluchtelingen uit Duitsland. In de jaren zeventig van de 19e eeuw voerde de regering van het pas gevormde Duitse Rijk, onder leiding van kanselier…

Lees meer